Instinct-ის ასისტენტს უბრალოდ SMS-ს წერ, სამგანზომილებიანი სამყაროების შემქმნელი World Labs კი AMD-მ 8.2 მილიარდად იყიდა. ქვემოთ ამ კვირის ხუთი სხვა ამბავიც არის: მიუნხენის რობოტები, კოპენჰაგენის სამართალი, პარიზელი ჰაკერები და ქართული Tasteit.
ნოა შინი 23 წლისაა. 2023 წელს ბოსტონის ნორთისტერნის უნივერსიტეტი მიატოვა. ცოტა ადრე, ChatGPT-ის გამოსვლიდან რამდენიმე კვირაში, ლინკდინზე ერთი განცხადება დაინახა: MIT-ის პროფესორი სტუდენტებს ეძებდა, ახალ ტექნოლოგიაზე ექსპერიმენტები რომ ეკეთებინათ. შინმა მიწერა. სამ თვეში მათ გამოაქვეყნეს ნაშრომი „რეფლექსია“: როგორ ისწავლოს ხელოვნურმა ინტელექტმა საკუთარ შეცდომებზე. მერე ორი წელი იმუშავა Sierra-ში, ფირმაში, რომელიც სხვა კომპანიებისთვის ჩატბოტ-კონსულტანტებს აკეთებს. 2025 წლის სექტემბერში იქიდანაც წავიდა, ოქტომბერში კი Instinct დააარსა.
იდეა ერთ ხაზში ეტევა: ახალი ეკრანი არ გვინდა. Instinct-ს აპლიკაცია არ აქვს. მას SMS-ს სწერ ან ურეკავ, როგორც მეგობარს, ის კი ბილეთს ყიდულობს, მაგიდას ჯავშნის, საყიდლებს უკვეთავს, გამოწერას აუქმებს. თებერვალში დახურული ტესტი დაიწყო, აგვისტოში მხოლოდ მოწვევით შესვლა. ყოველ მომხმარებელს ხუთი მოწვევა აქვს და ზოგი მათ eBay-ზე ყიდის. კომპანიას რეკლამაზე ჯერ ერთი ცენტიც არ დაუხარჯავს. 5 ოქტომბერს ასისტენტი ჯგუფურ ჩატებშიც შევიდა: მეგობრებთან ერთად მოგზაურობის დაგეგმვა შეგიძლია, თუნდაც მათ ანგარიში არ ჰქონდეთ.
ფული ასე მოვიდა. აგვისტოში კომპანიამ 250 მილიონი დოლარი მოიზიდა და შეფასება 2.5 მილიარდი იყო. შეფასება ნიშნავს, რამდენად აფასებენ ინვესტორები მთელ კომპანიას. 28 სექტემბერს უკვე 1 მილიარდი აიღო, შეფასება კი 10 მილიარდი გახდა, ოთხჯერ მეტი, დაახლოებით ერთ თვეში. ასეთ ეტაპობრივ დაფინანსებას რაუნდი ჰქვია და ასოებით ითვლება: სერია A, B, C. ეს უკანასკნელი, სერია C, Sequoia-მ, Benchmark-მა და Coatue-მ დააფინანსეს. თვითონ შინის თქმით, Instinct-ით წელიწადში თითქმის 1 მილიარდი დოლარის შესყიდვა კეთდება, ნახევარი მოგზაურობაა. ეს დღეში დაახლოებით 2.7 მილიონი დოლარია.
რა ისწავლება აქედან: ხალხს ახალ ჩვევას ნუ ასწავლი, იქ მიდი, სადაც ისინი უკვე არიან. შინმა ახალი ეკრანი კი არ გააკეთა, ჩვეულებრივ SMS-ს ამოაყოლა ჭკვიანი თანაშემწე.
წყარო: TechCrunch, TechCrunch, VnExpress (Reuters, Fortune, WSJ)
ფეი-ფეი ლი ის მეცნიერია, რომელმაც ImageNet შექმნა: მილიონობით ხელით აღწერილი სურათი, რომელზეც კომპიუტერმა პირველად ისწავლა, რას ხედავს. 2024 წელს მან სამ კოლეგასთან ერთად World Labs დააარსა. მიზანი იყო მოდელი, რომელიც სურათიდან სამგანზომილებიან სამყაროს აგებს და ესმის, სად დგას საგანი და როგორ იქცევა. კომპანია 230 მილიონი დოლარით და 1 მილიარდიანი შეფასებით გამოვიდა საჯაროდ.
28 სექტემბერს ჩიპების მწარმოებელმა AMD-მ World Labs 8.2 მილიარდ დოლარად იყიდა. ფულს კი არ იხდის, საკუთარი აქციებით იხდის. ლი AMD-ის მთავარი მეცნიერი გახდება და პირდაპირ აღმასრულებელ დირექტორს, ლიზა სუს დაემორჩილება. საინტერესოა, რომ AMD ამ წლის თებერვალში World Labs-ის 1 მილიარდიან რაუნდში ინვესტორად შევიდა. ჯერ ჩადო ფული, მერე მთლიანად იყიდა. ორ წელიწადში კომპანიის ფასი 8.2-ჯერ გაიზარდა. გარიგება წლის ბოლომდე უნდა დაიხუროს.
რა ისწავლება აქედან: შენი პირველი ინვესტორი შეიძლება შენი მომავალი მყიდველი იყოს. ამიტომ ფულთან ერთად ისიც ნახე, ვინ შეიძლება გამოგადგეს ხვალ.
წყარო: CNBC, Bloomberg, Bloomberg (2024)
Supabase 2020 წელს ორმა კაცმა, პოლ კოპლსტოუნმა და ენტ უილსონმა დააარსა. იმავე ზაფხულს ისინი Y Combinator-ში მოხვდნენ. ეს ამერიკული აქსელერატორია: პროგრამა, რომელიც ახალ კომპანიას ფულს აძლევს და სამ თვეში ზრდას ასწავლის. მათი პროდუქტი მონაცემთა ბაზაა, ანუ ციფრული საწყობი, სადაც აპლიკაცია მომხმარებლებს, შეკვეთებს და სხვა ჩანაწერებს ინახავს. 2020 წლის დეკემბერში 6 მილიონი დოლარი მოიზიდეს.
2 ოქტომბერს Supabase-მა კიდევ 150 მილიონი აიღო, ამჯერად სინგაპურის სახელმწიფო ფონდ GIC-ისგან და Google-ის მშობელი კომპანიის ფონდისგან. იმავე დღეს მეორე სტარტაპი, Turso იყიდა. ციფრები ასეთია: Supabase-ზე თვეში მილიონზე მეტი ახალი მომხმარებელი და 4 მილიონი ახალი ბაზა ჩნდება. ეს წამში დაახლოებით ერთნახევარი ბაზაა. ახალი ბაზების 70%-ს ადამიანი კი არა, ეიაი-აგენტი ქმნის. აგენტი ის პროგრამაა, რომელიც თვითონ წერს კოდს და აწყობს აპლიკაციას. ივნისში კომპანიის შეფასება 10 მილიარდი იყო.
რა ისწავლება აქედან: ზოგჯერ შენი ახალი მომხმარებელი ადამიანი კი არა, სხვისი პროგრამაა. ვინც ამას ადრე შეამჩნევს, ბაზარს პირველი იკავებს.
წყარო: PR Newswire, SiliconANGLE
RobCo 2020 წელს მიუნხენში სამმა მკვლევარმა დააარსა. სამივე მიუნხენის ტექნიკური უნივერსიტეტის რობოტიკის კათედრაზე მუშაობდა. მათი პირველი იდეა იყო რობოტ-ხელი, რომელიც კუბიკებივით იწყობა. ასეთი რობოტი საშუალო ქარხანასაც ეყოფა და არა მარტო გიგანტებს. რობოტს ძირითადად ქირით აძლევენ, ამიტომ ქარხანას დიდი თანხის ერთბაშად გადახდა არ უწევს.
5 ოქტომბერს კომპანიის შეფასება 1 მილიარდს გადასცდა. ასეთ კომპანიას „ერთრქიანს“ (unicorn) ეძახიან. ამჯერად ახალი ფული კომპანიაში არ შესულა. 40 მილიონი დოლარის აქცია ძირითადად თანამშრომლებმა გაყიდეს, ახალმა ინვესტორებმა კი იყიდეს. ამას მეორადი გაყიდვა ჰქვია: ხალხი, ვინც კომპანია ააშენა, ნაშრომის ნაწილს ნაღდად ხედავს. იანვარში RobCo-ს შეფასება დაახლოებით 500 მილიონი იყო, ცხრა თვეში გაორმაგდა. დამფუძნებელი და დირექტორი რომან ჰოლცლი ამერიკაში გადავიდა. მისი თქმით, ამერიკის ბაზარი უფრო დიდია და უფრო სწრაფად იზრდება, თუმცა დღეს RobCo-ს საქმის 70% ჯერ ისევ ევროპაშია.
რა ისწავლება აქედან: ძვირ ნივთს ქირით უფრო ადვილად გაყიდი, ვიდრე ფასით. ისიც უნდა ნახო, რომ გუნდის აქციები კარგი დამფუძნებლის ხელში მხოლოდ ქაღალდი არ რჩება.
წყარო: Reuters, Trending Topics, PYMNTS
Pandektes 2022 წელს კასპერ ლაურსენმა და სორენ ბროკერმა დააარსეს. იურისტის ყველაზე მოსაწყენი სამუშაო აიღეს: კანონის, სასამართლო გადაწყვეტილებისა და უწყების განკარგულების მოძიება. ეს ყველაფერი ერთ სისტემაში დააწყვეს და ერთმანეთს დაუკავშირეს, რომ ხელოვნურმა ინტელექტმა სწორი პასუხი სწორ წყაროზე დააფუძნოს. გასულ წელს კომპანიამ 2.9 მილიონი ევრო აიღო სიდ-რაუნდში. სიდი ანუ „თესლი“ პირველი სერიოზული ფულია, რომელიც იდეის დასამტკიცებლად მოდის.
5 ოქტომბერს Pandektes-მა სერია A დახურა, 13.5 მილიონი ევრო, რაც სიდზე 4.7-ჯერ მეტია. სერია A ის რაუნდია, როცა პროდუქტი უკვე იყიდება და ფული ზრდისთვის საჭიროა. კომპანიას დანიაში, გერმანიასა და შვეიცარიაში 500-ზე მეტი კლიენტი ჰყავს, შემოსავალი ერთ წელიწადში ექვსჯერ გაიზარდა. მისი მეტოქეები ძველი და დიდი იურიდიული გამომცემლები არიან: LexisNexis, Westlaw, Beck.
რა ისწავლება აქედან: დიდ და ძველ ბაზარზეც შეიძლება შესვლა, თუ ერთ მოსაწყენ საქმეს სხვაზე უკეთ აკეთებ. იურიდიული ინფორმაცია ყველგან არის, საქართველოშიც.
წყარო: EU-Startups, Tech Funding News
კომპანიას ხშირად ქირაობს „კეთილ ჰაკერს“, რომ სისტემაში შეღწევა სცადოს და სუსტი ადგილი იპოვოს. ამას პენტესტი ჰქვია. ჩვეულებრივ ერთხელ წელიწადში კეთდება, დანარჩენ დროს კი კარი ღიაა. პარიზელმა იანის გრიჟიმ და ოგიუსტენ პონსენმა ეს ორ ეიაი-აგენტს მიანდეს. სახელებად Emile და Champollion დაარქვეს. აგენტები სისტემას რუკაზე აწყობენ, სუსტ ადგილს პოულობენ, ამოწმებენ, ნამდვილად შეიძლება თუ არა მისი გამოყენება, და ამის მტკიცებულებასაც ტოვებენ.
5 ოქტომბერს Fleuret AI-მ 4 მილიონი ევრო მოიზიდა პრე-სიდ რაუნდში. ეს სიდზე ადრეული ფულია, როცა კომპანია ჯერ ძალიან ახალგაზრდაა. ინვესტორებს შორის არიან ფრანგი კიბერუსაფრთხოების კომპანიების დამფუძნებლები: Stoïk-ის, GitGuardian-ის, Vade-ს. ანუ იმ დარგის ხალხი, ვინც ეს პრობლემა საკუთარ თავზე იცის.
რა ისწავლება აქედან: საუკეთესო ანგელოზი ინვესტორი (კერძო პირი, რომელიც ადრეულ ეტაპზე საკუთარ ფულს დებს) ხშირად შენი მომავალი კლიენტის მსგავსია. ის ფულთან ერთად პირველ კარებსაც გიღებს.
წყარო: EU-Startups, Tech.eu
Tasteit საჭმლით აკავშირებს ადამიანებს. აპლიკაციაში კერძებს ათვალიერებ, რესტორანს პოულობ და ვახშამს სხვებთან ერთად გეგმავ. დამფუძნებლები გიორგი ურუშაძე და ანანო ასფანიძე არიან. Forbes Georgia-ს ცნობით, აპლიკაციას საქართველოში, გერმანიასა და ამერიკაში თვეში 100 ათასი აქტიური მომხმარებელი ჰყავს.
29 სექტემბერს ცნობილი გახდა, რომ Tasteit ამერიკულ აქსელერატორ Techstars-ში მოხვდა, ქართული სტარტაპებიდან პირველი. Techstars ყოველწლიურად ათიათასობით განაცხადს იღებს და დაახლოებით 1%-ს ირჩევს. აქსელერატორი შერჩეულ კომპანიას ჩვეულებრივ 220 ათას დოლარს აძლევს, დაახლოებით 600 ათას ლარს. აქედან 20 ათასი 5%-იანი წილის სანაცვლოდაა, დანარჩენი 200 ათასი კი გრძელვადიან ინვესტიციად შედის და წილად მომდევნო რაუნდში იქცევა. Instinct-ში ერთ დღეში თორმეტჯერ მეტი ფული ტრიალებს, მაგრამ ყველა ამბავი ასეთი პირველი ნაბიჯით იწყება.
რა ისწავლება აქედან: საქართველოდან დაწყება შეიძლება. თუ ადგილობრივ ბაზარზე დაამტკიცე, რომ ხალხს შენი პროდუქტი უყვარს, უცხოური კარიც გაიღება.
ზეგონის სტარტაპები — ყოველ დილით, ჭკუის კოლოფიდან